Schrijversvakschool


Columns van docenten


Omgaan met een romanobsessie - Nico Dros

Het merendeel van onze studenten koestert de ambitie vroeg of laat een roman te schrijven. Een aantal onder hen is hieraan in het jonge verleden al eens begonnen. Maar halverwege hoofdstuk 4 raakte hun verhaal op dood spoor. En hoe het in hemelsnaam verder moest? Dankzij een schrijfcursus kregen ze hun zelfvertrouwen en productiviteit terug. Ze raakten zo gemotiveerd om weer te schrijven dat ze hier op school zijn beland. Ze volgen allerlei programma’s die erop gericht zijn hun literaire talent verder te ontwikkelen. En die roman dan? Die komt, zoveel is zeker. Nog even geduld.

Er zijn ook andersoortige romanciers in spe. Die hebben, etter en bloed zwetend, op eigen kracht hun roman weten te voltooien. Maar daarna hebben meerdere uitgevers hun manuscript geweigerd. Langzaam is het tot ze doorgedrongen dat er toch iets hapert aan hun zwaar bevochten geesteskind. Hun verhaal vertoont gebreken, maar voor hen zelf blijven het verborgen gebreken. Om de impasse te doorbreken zetten ze een volgende stap: ze gaan schrijfonderwijs volgen.

Nu en dan strijken ze ook bij ons op school neer: studenten die zo’n premature roman in hun tas meedragen. Ze staan niet open voor wat de school ze aan leerprocessen kan bieden. Nee, ze willen de opleiding in de eerste plaats gebruiken om hun roman op te vijzelen. Daarom proberen ze steeds tijdens prozalessen fragmenten van hun werk ter bespreking in te brengen, in de hoop op verlossend commentaar, zodat ze de bestaande romantekst leesbaarder en overtuigender kunnen maken.

Tref ik zo’n type student in mijn werkgroep dan ben ik vol begrip. Ik herken dergelijke romaneske obsessies en de geestelijke nood die er mee gepaard kan gaan. Graag wil ik zo’n student bemoedigen, maar tegelijk is het zaak hem er ook van te doordringen dat hij op deze manier een heilloze weg volgt. Want het commentaar dat je van de ene docent op je werk krijgt wordt door een andere docent finaal weersproken. Beide docenten hebben opvattingen over literatuur die haaks op elkaar staan. Als je beider adviezen in redelijkheid wilt opvolgen bij het herschrijven dan kan dit slechts tot verwarring, onmacht en nieuwe frustratie leiden.

Wat moet je dan eigenlijk wel doen in zo’n situatie? Ik zou zeggen: berg je romanmanuscript op en leg het op een prominente plek. Doe afstand van je eenkennigheid en word ontvankelijk voor de verscheidenheid die schrijfonderwijs kan bieden. Wees avontuurlijk en promiscue in je leesgedrag. Ga nieuwe verhalen schrijven die in karakter en vorm van elkaar verschillen. Maak aantekeningen van bijzondere literaire inzichten die je al doende opdoet en voeg ze bij je romanmanuscript. Doe hetzelfde met nieuwe ideeën voor dit grotere werk, maar schrijf er nog niet verder aan. Probeer je eerst in de breedte te ontwikkelen, zodat je basis niet langer wankel is. En als het eenmaal zover is, ga dan een roman schrijven. Meestal is dat een heel ander verhaal dan die premature versie, die oertekst, die al jaren op je ligt te wachten.

 

 

Alle docentencolumns

Invalid Input
Invalid Input
Invalid Input

Realisatie website: WebLab42